‘Samen verleg je grenzen’

In Woonzorgpark Rosenburg in Den Haag wonen mensen met een psychische kwetsbaarheid in sociale huurwoningen op een instellingsterrein. Dat is best bijzonder. Rosenburg kwam tot stand door intensieve samenwerking tussen de gemeente Den Haag, ggz-instelling Parnassia en woningcorporatie Arcade.

‘Dit project begon zo’n 10 jaar geleden. De gemeente Den Haag en Parnassia zagen dat het voor mensen met een psychiatrische aandoening moeilijker is om een woning te vinden dan voor reguliere woningzoekenden. En voor een deel van deze groep is de stap van een kliniek naar een gewone woning te groot. Deze mensen hebben een beschermde woonomgeving nodig. Op het woonzorgpark kunnen we die bescherming bieden. Er is toezicht en ondersteuning en als het nodig is dagbesteding. De zorgklinieken en professionele begeleiding door onze partners zijn binnen handbereik.’

‘Dat Parnassia, de gemeente en Arcade op deze manier samenwerken is bijzonder. Het was een uitdaging om elkaars taal te leren spreken. Iedere partij brengt andere expertise en een eigen manier van denken en werken in. Daar probeer je samen je weg in te vinden. Dat betekende veel uitleg, afstemming en soms ook wrijving. Tegelijk was er steeds de gezamenlijke wil om er iets moois van te maken.’

Niet alles met z’n drieën

‘Wat hielp is dat we niet álles met zijn drieën deden. Je moet genoeg vertrouwen hebben om te weten: dit traject kan de corporatie met de gemeente oppakken. Uiteindelijk hebben we duidelijke afspraken gemaakt over wie wat doet. Die rolverdeling moet glashelder zijn. Houd financiële, zorginhoudelijke en vastgoedafspraken gescheiden en houd elkaar goed op de hoogte van operationele, tactische en strategische ontwikkelingen.’

‘Bereidwilligheid en heldere afspraken zijn belangrijke ingrediënten voor het succes van dit soort samenwerkingen. Als ik terugkijk, zie ik een prettige en vruchtbare samenwerking tussen alle partijen, met een resultaat waar we trots op mogen zijn.’

Bekijk een kort filmpje over Woonzorgpark Rosenburg op YouTube.
Het project heeft in november vorig jaar de Haagse Woonprijs 2025 gewonnen.

‘De gemeente wil psychisch kwetsbare mensen zoveel mogelijk zelfstandig laten wonen. Woonzorgpark Rosenburg helpt om dit doel te bereiken. Daarnaast vinden wij het als gemeente belangrijk dat mensen kunnen doorstromen. Veel bewoners komen uit zwaardere vormen van beschermd wonen. De plekken die daar vrijkomen, kunnen weer door andere mensen worden gebruikt. Zo zorgen we, ook in een tijd van schaarste, voor meer beweging en ruimte in de hele keten.’

‘Het was niet makkelijk om te bepalen wie precies waarvoor verantwoordelijk was. Maar we hebben het belang van de bewoners vooropgesteld en de krachten gebundeld. Dat vroeg om wederzijds vertrouwen en een onvoorwaardelijke bereidheid om het samen voor elkaar te krijgen. Op het resultaat daarvan kunnen we trots zijn!’

Sociaal conciërges zijn 24/7 aanwezig

‘De gemeente draagt bij aan de individuele begeleiding van de bewoners vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning en aan de inzet van sociaal conciërges. Zij zijn 24/7 aanwezig en houden het reilen en zeilen in het appartementencomplex in de gaten. Ze voorkomen overlast en zien wie het pand binnenkomen en verlaten. De bewoners kunnen bij ze terecht met vragen en zorgen. Ook doen ze eenvoudige reparatie- en onderhoudswerkzaamheden.’

‘Deze manier van wonen verkleint voor deze mensen de kans op terugval. Zo bespaar je menselijk leed voor henzelf, én extra kosten voor de samenleving. Terugval leidt namelijk makkelijk tot criminaliteit en inzet van politie en hulpdiensten. Een project als Woonzorgpark Rosenburg helpt dit voorkomen. Juist daarom vind ik het de investering meer dan waard. Mijn boodschap voor andere gemeenten die nadenken over dit soort projecten is: kijk over de domeinen heen, zoek de ketenpartners in je stad op en investeer in de samenwerkingen.’

‘Het gebeurt niet vaak dat we vastgoed kunnen bouwen op andermans terrein. De eerste gesprekken hierover met gemeente Den Haag en Parnassia waren in 2018. Die tijd was nodig, omdat alles net even anders gaat dan bij andere projecten. Uiteindelijk zijn wij blij dat we 145 woningen hebben gebouwd waar de doelgroep fijn en zelfstandig kan wonen. Uiteindelijk is het de bedoeling dat de bewoners via Woonzorgpark Rosenburg doorstromen naar woningen waar ze volledig zelfstandig kunnen wonen. Zo komt er plek vrij voor iemand anders die in een beschutte omgeving leert op eigen benen te staan.’

‘Het was aan het begin zoeken hoe we het sociaal beheer gingen vormgeven. Dat is nu in handen van de gemeente en Parnassia, Arcade staat meer op afstand. Gezien de doelgroep is dat ook prima, want wij zijn geen hulp- of zorgverleners. Voor een goede samenwerking moet je duidelijk naar elkaar uitspreken wat ieders belang is.’

Interessante mogelijkheid om toch te bouwen

‘Juist nu het woningtekort groot is en geschikte bouwlocaties schaars zijn, wil Arcade blijven bouwen. Het terrein van een zorginstelling biedt een interessante mogelijkheid om toch te kunnen bouwen. Het is spannend, maar we zijn de uitdaging aangegaan. Wij zijn dan ook erg benieuwd hoe de uit- en doorstroom is.’

‘Om een project als woonzorgpark Rosenburg te laten slagen moesten we samenwerken, zonder op elkaars stoel te gaan zitten. Door je letterlijk op andermans terrein te begeven, kun je ook bepaalde grenzen verleggen. Zo wordt er meer mogelijk dan je in eerste instantie denkt.’

De Nederlandse ggz en Aedes hebben de gezamenlijke ambitie om de komende jaren op meer plekken in Nederland passende woonoplossingen te realiseren voor mensen met een psychische kwetsbaarheid. Mogelijk ook op terreinen van ggz-instellingen. Wil je meer weten? Mail met Maarten Georgius van Aedes via de link.

Tekst: Chris Verhoef, foto’s: Chantal Spieard

Wil je elk kwartaal Aedes-Magazine in jouw inbox?

Gerelateerde artikelen