Stand van het land

‘Wij kunnen vertellen wat er speelt’

Huurdersbelang Fryslân vertegenwoordigt Friese huurders aan overlegtafels

4 minuten leestijd

Huurdersorganisaties hebben een belangrijke stem aan de overlegtafels van corporaties en gemeenten, vindt Gert Brouwer. Hij is directeur van Huurdersbelang Fryslân, de grootste regionale huurdersvereniging van Nederland. ‘Door vanaf een vroeg stadium samen op te trekken, komen we tot goede en meestal gezamenlijk gedragen resultaten.’

Waarom is het belangrijk dat huurders een stem hebben aan overlegtafels?

‘Voor wie sta je ’s ochtends op? Als het goed is, antwoordt een corporatiemedewerker: voor de huurder. De huurders zijn de mensen om wie het woon- en huurbeleid van corporaties en gemeenten draait. Dus moet je weten wat er speelt bij huurders, wat hun wensen en verwachtingen zijn, hoe ze naar de toekomst kijken.’

‘Als huurdersorganisatie richten wij ons op vragen als: zijn woningen betaalbaar, is er voldoende aanbod, hoe is de kwaliteit? Wij doen aan collectieve en individuele belangenbehartiging voor ruim 32.000 huurders in Fryslân. Dat zijn de huurders van 6 corporaties, het gemeentelijke woonbedrijf van Ameland en de huurders van zorggroep Noorderbreedte. We halen onze middelen uit de huurders- en corporatiebijdragen.’

‘Ooit zijn we begonnen met 8 huurders van een complex in Drachten, die zich wilden verenigen. Door de jaren heen hebben steeds meer kleine huurdersverenigingen zich aangesloten. Daardoor zijn we uitgegroeid tot de grootste regionale huurdersvereniging van Nederland.’

‘Doordat we regionaal zijn georganiseerd, zien we de grotere lijnen’

‘Zowel het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening als andere huurdersorganisaties hebben veel belangstelling voor onze organisatie en werkwijze. Want op veel plekken in het land zijn huurdersorganisaties bestuurlijk kwetsbaar en voldoen vaak niet meer aan de Wet op het overleg huurders verhuurder.’

Wat doen jullie voor huurders?

‘In de individuele belangenbehartiging komen we regelmatig onderhoudsklachten tegen, die soms veel invloed kunnen hebben op de gezondheid van bewoners. Op iets grotere schaal is leefbaarheid een belangrijk onderwerp. Doordat we regionaal zijn georganiseerd, zien we de grotere lijnen. Bijvoorbeeld dat de samenstelling van dorpen en wijken onder druk staat, doordat steeds meer mensen uit een bijzondere doelgroep dichtbij elkaar een huis krijgen toegewezen.’

‘Voor corporaties kan het lastig zijn om daar verandering in te brengen, maar belangrijk is dat je als gemeente, corporatie en huurdersorganisatie in overleg gaat: zien we hetzelfde probleem en zien we dezelfde oplossing? Vaak is dat zo, soms niet. Partijen tekenen bestuurlijk voor de prestatieafspraken. Dat maakt het mogelijk om elkaar aan te spreken als afspraken niet worden nagekomen.’

Gert Brouwer is directeur van Huurdersbelang Fryslân. Ook in eerdere functies werkte hij op sociaal, politiek en maatschappelijk gebied. Huurdersbelang Fryslân is een professionele huurdersorganisatie met 14 betaalde medewerkers die de collectieve en individuele belangen behartigt van ruim 32.000 huurders in Friesland.

Welke rol hebben jullie als huurdersvereniging bij overleggen?

‘Corporaties en gemeenten hebben elkaar hard nodig en willen daarom de verstandhouding goed houden. Wij hebben een wat vrijere rol. Als er bijvoorbeeld discussie is over de prijs voor grond waar sociale huurwoningen op gebouwd moet worden, kunnen wij gemeenten wat scherper aanspreken op hun verantwoordelijkheid voor de aanpak van het woningtekort.’

‘Over het algemeen zijn de verhoudingen heel goed. We zitten in een vroeg stadium samen aan tafel, bijvoorbeeld al als corporaties hun beleidsvoornemens uitwerken. Juist door zo vroeg in gesprek te gaan en uit te gaan van co-creatie, komen we samen tot goede oplossingen.’

De belangen zijn toch ook weleens tegengesteld?

‘Zeker, maar als je goed kijkt, is het achterliggende belang toch vaak een gezamenlijk belang. Een corporatie heeft óók baat bij comfortabele en duurzame woningen, bij leefbare dorpen en wijken én bij tevreden huurders. Door ons jarenlange goede overleg met bijna alle corporaties in Friesland, hebben we oog voor elkaars belang.’

‘Zo hebben wij tégen de geplande huurbevriezing geadviseerd, die er vorig jaar even leek te komen. We zagen dat corporaties daarmee in de problemen zouden komen, doordat ze niet meer zouden kunnen investeren. Terwijl onze huurders juist belang hebben bij verduurzaming en nieuwbouw. Vanuit die gedachte konden we ons standpunt goed met onze achterban afstemmen, onder meer in de ledenraadsvergadering.’

‘Een corporatie heeft óók baat bij comfortabele woningen en leefbare wijken’

‘Bij een eerder plan voor huurverhoging, die opgeteld neerkwam op 10%, hebben we wél tegengestemd omdat we dat niet konden uitleggen aan onze leden. Daarbij leveren we wel een alternatief voorstel: ga uit van de inflatie plus een halve procent opslag voor verduurzaming. Zo proberen we altijd constructief te zijn.’

Hoe houden jullie feeling met de huurders?

‘We houden op verschillende manieren contact met onze achterban. Eens in de 4 jaar zetten we een grote ledenenquête uit. Daarnaast is er een digitaal ledenpanel met 2.000 enthousiaste deelnemers, dat we veel vaker bevragen. Onlangs deden we dat bijvoorbeeld omdat schimmel en vocht in huurwoningen in het nieuws was. Als wij ’s ochtends 2 of 3 vragen uitsturen, hebben we vaak ’s avonds al een respons van 60 tot 70%. Soms bevragen we op verzoek van een corporatie een specifieke, kleinere groep op een concreet onderwerp. Ook via onze Ledenraad en het Dagelijks Bestuur krijgen we veel signalen uit de praktijk.’

‘De komende tijd willen we gaan werken met vrijwillige ledenconsulenten die langsgaan bij huurders met vragen of problemen. Samen met alle telefoontjes die we dagelijks krijgen van huurders en onze contacten met tientallen bewonerscommissies, krijgen we zo een nog beter beeld van wat er speelt bij onze huurders. En die signalen nemen wij natuurlijk weer mee naar de overlegtafels.’

Expeditie nieuwe gezichten
Hoe betrek je nieuwe gezichten bij huurdersparticipatie? Hoe geef je huurders écht een stem in beleid en uitvoering? In Expeditie nieuwe gezichten, een gezamenlijk initiatief van Aedes en de Woonbond, zoeken 4 corporaties samen met huurdersorganisaties in een pilot naar antwoorden.
Lees meer over Expeditie nieuwe gezichten op Aedes.nl.